Zwerfafval

Zwerfafval is afval dat door mensen bewust of onbewust is weggegooid of achtergelaten. Soms ook weggewaaid huisvuil. Veelvoorkomend zwerfafval is: kauwgom, sigarettenpeuken, blikjes en flesjes. Aanpak van zwerfafval kan op zes manieren: reiniging, communicatie, participatie, handhaving, inrichting openbare ruimte en voorzieningen, monitoring. Het actieprogramma 'Gemeente Schoon' biedt een kennisbank met maatregelen en voorbeelden, geordend naar aanpak en type gebied. 

Zichtbaarheid

Een schone buitenruimte zorgt voor minder snelle vervuiling; schoonmaken loont! Zien schoonmaken, zoals het vegen van straten in winkelgebieden, maakt mensen bewuster van afval waardoor ze zich netter gedragen. Betrokkenheid vergroot als zichtbaar is dat partijen, zoals de gemeente, zorg hebben voor de openbare ruimte. Organiseer/faciliteer schoonmaakacties, bijvoorbeeld vanuit wijkbewoners of scholen.

Eenduidigheid

Afval op straat achterlaten is een mentaliteitskwestie; goed informeren en communiceren, bijvoorbeeld over afbraaktijden en gevolgen voor het milieu, is belangrijjk. Positieve borden en acties werken, dreigen met bekeuringen werkt alleen bij een redelijke pakkans (strikte handhaving).

Toegankelijkheid

Voldoende afvalbakken op de juiste plaats zijn nodig (bij toegangen, verblijfsplekken en langs routes). Evenals de ludieke 'blikvangers' langs routes naar scholen.

Aantrekkelijkheid

Goede monitoring maakt effectieve reiniging en gericht ingrijpen op hotspots mogelijk. Extra aandacht vraagt de reiniging bij wegopbrekingen en bouwterreinen. De ‘Ontwerpwijzer zwerfafval’ geeft  tips over de inrichting van een omgeving die schoon is én schoon blijft, zoals het voorkomen van obstakels waar een veegmachine niet kan komen en windhoeken waar afval zich verzamelt.